İlk Yardım Soruları — Sayfa 14

Doğru cevap: B — Vücudun bir bölgesinde felç oluşması

Omurga içinde, beyinden vücuda giden sinirlerin ana hattı olan omurilik bulunur. Omurga kırıklarında yanlış taşıma omurilik kesilmesine veya zedelenmesine yol açar ve bu da vücudun bir bölgesinde kalıcı felce neden olur.

Doğru cevap: D — Beyne yeterince kan gitmesini sağlamak

Şok, beyne yeterli kanın gitmemesi durumudur. Ayaklar yaklaşık 30 cm kaldırıldığında yerçekiminin yardımıyla bacaklardaki kan beyne ve kalbe yönlenir. Böylece amaç beyne yeterince kan gitmesini sağlamaktır.

Doğru cevap: B — Omurgasında kırık olan

Omurga kırığı olan yaralıda küçük bir hareket bile omuriliğin zedelenip felce yol açma riski taşır. Bu nedenle yaralı yürütülmez ya da kucakta taşınmaz; sert bir sedyeye sabitlenerek taşınır.

Doğru cevap: B — Sıcak çarpmasında

Vücut aşırı sıcakta terleyerek su ve tuz kaybeder. Hastayı serinletmek ve sıvı takviyesiyle mineral dengesini düzeltmek sıcak çarpmasında uygulanan temel ilk yardım adımlarıdır.

Doğru cevap: C — Heimlich manevrası

Kişinin konuşamadığı, öksüremediği ve nefes alamadığı tam tıkanıklıkta karına bası uygulanarak yapılan hayat kurtarıcı yöntem Heimlich manevrasıdır. Rentek araçtan çıkarma, itfaiyeci yöntemi ise bir taşıma tekniğidir.

Doğru cevap: B — Koma (yarı yüzükoyun yan yatış) pozisyonu

Bilinci kapalı bir kişi kusarsa kusmuk soluk borusunu tıkayabilir. Bunu önlemek için hastaya koma pozisyonu verilerek hava yolunun açık kalması sağlanır.

Doğru cevap: C — Yarayı sargı beziyle kapatıp yaralı bölgeyi sabitleyerek nakletmek

Yaraya merhem, tentürdiyot ya da pamuk uygulanmaz; pamuk lifleri yaraya yapışır. Doğru yaklaşım yarayı sargı bezi veya temiz bir bezle kapatıp yaralı bölgeyi sabitleyerek nakletmektir. Sabitleme ağrıyı ve ek hasarı azaltır.

Doğru cevap: A — Kaburga kemiği

Göğüse uygulanan basıda ağrı ve nefes darlığı doğrudan göğüs kafesiyle ilişkilidir. Bu belirtiler kaburga kırığını gösterir; kırık uçlar akciğere batarak solunumu güçleştirir.

Doğru cevap: B — IV - II - I - III

Önce 112 aranarak sağlık kuruluşuna haber verilir (IV), ardından olay yerinde temel yaşam desteği uygulanır (II), sonra ambulans ekibi ileri müdahaleyi yapar (I) ve son olarak hastane acil servisinde tedavi sürdürülür (III).

Doğru cevap: C — 30

Şok pozisyonunda amaç, bacaklardaki kanın yerçekimi yardımıyla beyin ve kalbe yönelmesini sağlamaktır. Bunun için ayaklar yerden yaklaşık 30 cm yukarı kaldırılır.

Doğru cevap: D — Mide

Kalp ve akciğer göğüs kafesinde bulunur. Mide ise sindirim sistemi organlarıyla birlikte karın boşluğunda yer alır. Yaralı bölgeyi doğru tarif edebilmek için organların yerlerini bilmek önemlidir.

Doğru cevap: B — Olay yerinde patlama veya yangın tehlikesi bulunduğunda.

Kural olarak yaralı yerinden oynatılmaz. Ancak ortamda patlama, yangın veya göçük gibi hayati bir tehlike varsa zaman kaybetmeden acil taşıma yapılır.

Doğru cevap: C — Bak-dinle-hisset yöntemiyle solunumu belirlenemeyen kişilere

Yapay solunum yalnızca solunumu tamamen durmuş kişilere yapılır. İlk yardımcı 'Bak-Dinle-Hisset' yöntemiyle yaklaşık 10 saniye solunumu değerlendirir; solunum saptanamazsa hemen yapay solunuma başlar.

Doğru cevap: B — 30 göğüs basısı ardından 2 yapay solunum yapılması

Yetişkinde temel yaşam desteğinde standart oran '30 göğüs basısı + 2 kurtarıcı nefes' şeklindedir. Bası derinliği 3 cm'den fazladır, uygulamaya göğüs basisiyla başlanır ve bası hızı dakikada 30'dan çok daha yüksek olmalıdır.

Doğru cevap: A — Araç sabit hale getirildikten sonra

Kurtarmada önce güvenlik gelir. Sallanan bir araca müdahale hem kurtarıcıyı hem yaralıyı tehlikeye atar. Bu nedenle önce araç (takoz, halat vb. ile) sabit hale getirilmeli, sonra müdahale edilmelidir.

Doğru cevap: B — Boynuna boyunluk takıldıktan sonra

Boyun yaralanmasında en büyük risk felçtir. Yaralı çıkarılırken boynun en küçük hareketi bile tehlikelidir; bu nedenle mutlaka boyunluk takılarak sabitlendikten sonra çıkarılmalıdır.

Doğru cevap: A — 5 cm

Çocuklarda (1-8 yaş) kalp masajı sırasında göğüs kemiği yaklaşık 5 cm çökmelidir. Bu değer yetişkinde de 5 cm, bebeklerde ise 4 cm'dir. Yetersiz bası etkisiz olur, aşırı bası kaburgalara zarar verebilir.

Doğru cevap: C — Üçgen sargı (bezi)

Köprücük kemiği omuz bölgesindedir ve alçıya alınamaz. Kırık uçlarının kaynaması için omuzların geriye çekilip sabitlenmesi gerekir; bunun için üçgen sargı kullanılır.

Doğru cevap: A — Baş-boyun-gövde ekseni bozulmadan düz konumda sürükleyerek

Bu belirtiler ciddi omurilik yaralanmasını gösterir. Ortam güvensiz olup taşıma zorunlu ise felç riskini önlemek için tek doğru yöntem, baş-boyun-gövde eksenini bozmadan düz konumda sürükleyerek taşımaktır.

Doğru cevap: B — Yüzü yere bakacak şekilde kol üzerine yatırılıp kürek kemikleri arasına vurulmalı

Bebeklerde Heimlich farklı uygulanır. Bebek kol üzerine yüzüstü, başı aşağıda gelecek şekilde yatırılır ve iki kürek kemiği arasına 5 kez vurularak cismin çıkması sağlanır.

Doğru cevap: A — Ambulans

Bugün 112 tüm acil çağrılar için tek numara olsa da, ilk yardım müfredatında 112 öncelikli olarak Ambulans yani Acil Sağlık Hizmetlerini ifade eder.

Doğru cevap: B — Çıkık

Kemik uçlarının eklem yuvasından kalıcı olarak ayrılmasına çıkık denir. Çıkıklar kendiliğinden düzelmez, mutlaka uzman müdahalesi gerekir.

Doğru cevap: A — Şişlik ve ağrıyı gidermek için soğuk uygulama ya da buz tatbik edilmelidir.

Burkulmalarda damar ve doku zedelenir. Ödemi ve ağrıyı azaltmak için ilk 24 saat soğuk uygulama veya buz tatbik edilir ve bölge yukarı kaldırılır. Sıcak uygulama ya da hareket ettirmek yanlıştır.

Doğru cevap: B — Kazazedenin kalbi yeniden çalışmaya başladığında

Kalp masajı, hayati fonksiyonlar geri dönene kadar sürdürülür. Kazazedenin kalbi yeniden çalışmaya başlayınca veya solunum belirtileri görülünce masaj sonlandırılır ve hasta takibe alınır.

Doğru cevap: B — Daha uzun ve güçlü kas gruplarını kullanması

Yaralı taşırken bel sakatlıklarını önlemek için yük bel kaslarına değil, bacak ve kol gibi daha uzun ve güçlü kas gruplarına verilmelidir. Yaralıya yakın durulmalı, sırt düz tutulmalıdır.