İlk Yardım Soruları — Sayfa 7

Doğru cevap: C — Başı geriye alıp ağız içini temizleyerek hava yolunu açmak

Suni solunumun etkili olması için havanın akciğerlere ulaşacağı yolun açık olması gerekir. Bu yüzden önce ağız içindeki yabancı cisimler temizlenir ve baş-çene pozisyonu verilerek hava yolu açılır.

Doğru cevap: C — Üçgen sargı bezi

İlk yardım ilaçsız bir müdahale olduğundan çantada ilaç, merhem veya serum bulunmaz. Çantada kanama durdurma ve sabitleme için üçgen sargı bezi, gazlı bez gibi sarf malzemeleri yer alır.

Doğru cevap: D — Emniyet kemeri

Emniyet kemeri çarpma anında vücudu koltuğa sabitler ve darbeyi leğen kemiği ile göğüs kafesi gibi dayanıklı bölgelere dağıtır. Böylece ölüm ve yaralanma riski büyük ölçüde azalır.

Doğru cevap: B — Kanayan yere temiz bir bezle bastırmak

Kanamayı durdurmanın en etkili yolu, kanayan bölgeye temiz bir bezle doğrudan basınç uygulamaktır. Gerektiğinde üzeri bandajla sarılır. Yaraya yabancı madde dökmek enfeksiyon riskini yükseltir.

Doğru cevap: D — Şok

Kalp-damar sisteminin başta beyin olmak üzere yaşamsal organlara yeterli kanı ulaştıramaması sonucu gelişen, tansiyon düşüklüğü ve halsizlikle seyreden akut dolaşım yetmezliği tablosuna şok denir.

Doğru cevap: C — Bölgeyi bol su ile yıkamak

Asit veya baz gibi kimyasalların yol açtığı yanıklarda öncelik, maddeyi deriden uzaklaştırmaktır. Bunun için bölge en az 15-20 dakika tazyiksiz bol su ile yıkanmalıdır. Merhem ya da kuru sargı, kimyasalın etkisini sürdürmesine yol açabilir.

Doğru cevap: C — Yanık bölgesinde sinir harabiyetinin görülmesi

Yanıklar derinliğe göre derecelendirilir. En ağır olan 3. derece yanıklarda deri, deri altı dokular, kas ve sinirler hasar görür. Sinir uçları tahrip olduğundan hasta ağrı duymayabilir; en belirgin özelliği yanık bölgesindeki sinir harabiyetidir.

Doğru cevap: C — Şişlik ve ağrıyı azaltmak için öncelikle soğuk uygulamak

Burkulmada damarlar zedelenir ve dokuda kanama ile şişlik oluşur. Bunu sınırlamak için yapılacak en doğru uygulama, öncelikle bölgeye soğuk (buz) tatbik etmektir. Ayrıca bölge yukarı kaldırılıp bandajlanır; turnike yapılmaz, eklem hareket ettirilmez.

Doğru cevap: D — Motorun durdurulup aracın sabitlenmesi

Kurtarmaya başlamadan önce ortam güvenliği sağlanmalıdır; araç hareket edebilir veya tutuşabilir. Bu nedenle ilk adım her zaman motoru durdurmak ve aracı sabitlemektir (el freni çekilir, kontak kapatılır). Yaralıya müdahale güvenlik sağlandıktan sonra yapılır.

Doğru cevap: C — Solunum yoluyla

Egzozdan çıkan karbonmonoksit havaya karışan zehirli bir gazdır ve nefes alırken akciğerlere ulaşır. Bu nedenle zehirlenme solunum yoluyla gerçekleşir.

Doğru cevap: B — 15-20 dakikada bir

Dokuların oksijensiz kalıp kangrene dönüşmesini engellemek için turnike 15-20 dakikada bir kısa süre gevşetilerek bölgeye kan gitmesi sağlanmalıdır.

Doğru cevap: A — Yaraları kapatıp sarmak

Açık yaralar enfeksiyona açıktır. Steril gazlı bez; yarayı mikroplardan korumak, baskı uygulayarak kanamayı durdurmak ve yarayı kapatıp sarmak için kullanılır.

Doğru cevap: C — Motosiklet – Motorlu bisiklet

Otomobil, otobüs, kamyon, minibüs gibi taşıtlarda ilk yardım çantası zorunludur. Ancak motosiklet, motorlu bisiklet ve traktörlerde bu zorunluluk bulunmaz.

Doğru cevap: C — Kulak veya burundan kan ya da sıvı gelmesi

Kafatası kırıklarında beyin omurilik sıvısı ya da kan dışarı sızabilir. Kulaktan veya burundan kan ya da berrak sıvı gelmesi, kafa tabanı kırığının en ciddi ve belirgin işaretidir.

Doğru cevap: B — Hareket sistemi

Vücudun iskeletini oluşturan kemikler ve onları hareket ettiren kaslar hareket sistemini meydana getirir. Kırıklar, çıkıklar ve ezilmeler doğrudan bu sistemin parçaları olan kemik ve kas yapısını ilgilendirir.

Doğru cevap: D — Kanayan atardamarın kemik üzerine bastırılabildiği üst bölgeler (şah damarı, köprücük gibi)

Baskı noktası, kanayan atardamarın deriye yakın olduğu bir yerde kemiğe doğru bastırılarak kan akışının azaltıldığı bölgeyi ifade eder. Böylece kanama, baskı noktasından kontrol altına alınmaya çalışılır.

Doğru cevap: B — Yaşam kurtarmaya yönelik olmaları

İlk yardım çantasındaki sargı bezi, turnike gibi malzemelerin tamamı kaza anında kanamayı durdurmak, solunumu desteklemek gibi hayati müdahaleler için seçilmiştir. Ortak özellikleri yaşam kurtarmaya yönelik olmalarıdır.

Doğru cevap: B — Koruma - Bildirme - Kurtarma

KBK; olay yerini ve kişileri güvene almayı (Koruma), 112'ye haber vermeyi (Bildirme) ve temel müdahaleleri (Kurtarma) ifade eder.

Doğru cevap: B — Yaralıların öğrenim durumu

112 aranırken adres, yaralı sayısı ve durumu gibi müdahaleyi yönlendiren bilgiler önemlidir. Yaralıların öğrenim/eğitim durumu tıbbi süreci etkilemediğinden bildirilmesi gereksizdir.

Doğru cevap: B — Bölge sabitlenerek hareketsiz tutulur.

Kırık ve çıkıklarda asıl amaç hasarın büyümesini önlemektir. Hareket, kemik uçlarının damar ve sinirlere zarar vermesine neden olabilir. Bu nedenle bölge sabitlenip hareketsiz bırakılır; masaj ya da turnike uygulanmaz.

Doğru cevap: C — Heimlich manevrası

Konuşamama, morarma ve elleri boğaza götürme tam solunum yolu tıkanıklığının belirtileridir. Hava yolundaki yabancı cismi çıkarmak için uygulanması gereken yöntem Heimlich manevrasıdır.

Doğru cevap: B — Şişliği azaltmak için bölgenin yukarı kaldırılması

Burkulmada bağlar zedelenir ve ödem oluşur. Şişliği sınırlamak için bölge kalp seviyesinin üzerine kaldırılmalı ve soğuk uygulanmalıdır. Sıcak uygulama ve masaj yanlıştır.

Doğru cevap: C — Kalp masajı

Göğüs kemiğine dışarıdan ritmik baskı uygulayarak durmuş kalbi tekrar çalıştırmaya veya kan dolaşımını sürdürmeye zorlamaya kalp masajı (CPR) denir.

Doğru cevap: A — Hücre - Doku - Organ - Sistem

Canlılığın en küçük birimi hücredir. Hücreler dokuları, dokular organları, organlar da sistemleri oluşturur. Doğru sıralama: Hücre - Doku - Organ - Sistem.

Doğru cevap: B — Deri butunlugu bozulmaz.

Acik kirikta kemik uclari deriyi yirtarak dis ortamla temas eder. Bu yuzden derinin bozulmadigini soylemek yanlistir; yirtilan deride kanama olur ve enfeksiyon riski artar.